160. ਕਿਉਂਕਿ... ਉਹ ਅਜਿਹਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ

 

ਅਰਜੁਨ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ‘‘ਤੁਸੀਂ ਪਰਮ ਆਤਮਾ, ਪਰਮ ਨਿਵਾਸ, ਪਰਮ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸਦੀਵੀ, ਬ੍ਰਹਮ, ਆਦਿ ਪਰਮਾਤਮਾ, ਅਣਜੰਮੇ ਅਤੇ ਸਰਵਵਿਆਪੀ ਹੋ (10.12)। ਨਾਰਦ, ਅਸਿਤ, ਦੇਵਲਾ ਅਤੇ ਵਿਆਸ ਵਰਗੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀ ਇਸਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਖੁਦ ਇਹ ਕਹਿ ਰਹੇ ਹੋ (10.13)। ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕਹੇ ਸਭ ਨੂੰ ਸੱਚ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਨਾ ਤਾਂ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਦੈਂਤ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਨੂੰ ਸਮਝ ਸਕਦੇ ਹਨ’’(10.14)।

ਰੋਲ ਮਾਡਲ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਵੱਡੇ ਹੁੰਦੇ ਹਾਂ। ਮਾਪੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਰੋਲ ਮਾਡਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਅਧਿਆਪਕ  ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ; ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਫਲ ਲੋਕ, ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਰੋਲ ਮਾਡਲ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ, ਪਰ ਨੁਕਸਾਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਬਾਅਦ ਦੇ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਬੈਸਾਖੀਆਂ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਤੁਰਨ ਅਤੇ ਦੌੜਨ ਦਾ ਅਨੰਦ ਲੈਣ ਲਈ ਵਾਕਰ ਨੂੰ ਛੱਡਣਾ (ਪਾਰ ਕਰਨ) ਦੇ ਯੋਗ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅਹਿਸਾਸ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਹੈ ਕਿ ਰੋਲ ਮਾਡਲ ਮੀਲ ਪੱਥਰ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਮੰਜ਼ਿਲ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ।

ਅਰਜੁਨ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ ਨਾਰਦ ਅਤੇ ਵਿਆਸ ਵਰਗੇ ਰੋਲ ਮਾਡਲਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਅਜੇ ਤੱਕ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ’ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਉਹ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬ੍ਰਹਮਤਾ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਸੰਘਰਸ਼ ਹੈ।

ਅਰਜੁਨ ਅੱਗੇ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ‘‘ਤੂੰ ਹੀ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਪਰਮ ਪੁਰਖ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਨ ਰੂਪਾਂ ਦੇ ਮੂਲ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤੇ, ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ (10.15)। ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬ੍ਰਹਮ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਬਾਰੇ ਚਾਨਣਾ ਪਾਓ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੋ (10.16)। ਹੇ ਪਰਮ ਰਹੱਸਵਾਦੀ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਿਰੰਤਰ ਵਿਚਾਰ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਜਾਣ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਕਿਹੜੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡਾ ਧਿਆਨ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ (10.17)। ਹੇ ਜਨਾਰਦਨ, ਆਪਣੀ ਰਹੱਸਵਾਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਅਮੀਰੀ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿੱਚ ਵਰਣਨ ਕਰੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਬਾਰੇ ਕਦੇ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਸੁਣ ਸਕਦਾ’’ (10.18)। ਇੱਕ ਚੀਜ਼ ਜੋ ਉਭਰਦੀ ਹੈ ਉਹ ਹੈ ਅਰਜੁਨ ਦੀ ਆਪਣੀ ਅਗਿਆਨਤਾ ਬਾਰੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਉਸਦੀ ਇੱਛਾ।